Pasif içicilik 1,66 milyon erken ölüme yol açtı…
Tütün dumanı yalnızca sigara kullananları değil, aynı ortamı paylaşan milyarlarca insanı da ciddi sağlık sorunlarıyla karşı karşıya bırakıyor. Yeni araştırmalar, pasif içiciliğin özellikle çocuklar ve kadınlar açısından küresel ölçekte önemli bir halk sağlığı tehdidi olmaya devam ettiğini ortaya koydu.
2023 yılı verilerine göre sigara kullanımına bağlı hastalıklar dünya genelinde yaklaşık 8 milyon kişinin yaşamını yitirmesine neden oldu. Bu kayıpların önemli bir bölümünün ise doğrudan sigara kullanmadığı halde tütün dumanına maruz kalan kişilerden oluştuğu belirtildi.
Araştırmacılar, başkasının sigara dumanını solumanın sağlık açısından güvenli kabul edilebilecek herhangi bir seviyesinin bulunmadığına dikkat çekti.
204 ülke ve bölgenin verileri incelendi
Çalışma kapsamında ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri veri tabanı PubMed'de yer alan araştırmaların yanı sıra nüfus anketlerinden elde edilen bilgiler değerlendirildi.
1990-2023 dönemini kapsayan analizde 204 ülke ve bölgedeki pasif içicilik oranları ile buna bağlı hastalık ve ölüm yükü hesaplandı.
Ortaya çıkan tablo, dünya nüfusunun çok büyük bir bölümünün istemeden tütün dumanıyla karşı karşıya kaldığını gösterdi.
767 milyon çocuk tütün dumanına maruz kaldı
Araştırmaya göre 2023'te dünya genelinde yaklaşık 2,7 milyar kişi pasif içiciliğe maruz kaldı. Bunların yaklaşık 767 milyonunu 0-14 yaş grubundaki çocuklar oluşturdu.
Pasif içiciliğin aynı yıl yaklaşık 1,66 milyon erken ölümle bağlantılı olduğu belirlendi. Tütün dumanının özellikle iskemik kalp hastalığı başta olmak üzere çeşitli hastalıkların ve erken yaşta sağlık kayıplarının önemli nedenlerinden biri olduğu kaydedildi.
Çocuklar açısından ortaya çıkan veriler de dikkat çekici oldu. Pasif içiciliğin yalnızca 2023 yılında çocuklarda yaklaşık 5,2 milyon solunum yolu enfeksiyonuna yol açtığı bildirildi.
Sigara içmeyenler de zehirli maddeleri soluyor
Sigara kullanılan bir ortamda bulunan kişiler, hem yanan tütün ürününün doğrudan çevreye yaydığı dumana hem de sigara içen kişinin dışarı verdiği dumana maruz kalıyor.
Uzmanlar, çevreye doğrudan yayılan dumanın filtreden geçmemesi nedeniyle önemli miktarda toksik ve kanserojen madde içerdiğine dikkat çekiyor. Bu durum, sigara kullanmayan kişilerin de ciddi sağlık riskleriyle karşı karşıya kalmasına neden oluyor.
Sigara kullanımı azaldı ancak maruziyet aynı ölçüde gerilemedi
Dünya genelinde sigara kullanım oranlarında 1990'dan bu yana belirgin bir düşüş yaşanmasına rağmen pasif içicilik sorunu aynı hızda azalmadı.
Araştırmacılar, küresel nüfusun büyümesi ile Afrika ve Orta Doğu'nun bazı bölgelerinde tütün dumanına maruziyetin artmasının, pasif içicilikten etkilenen toplam insan sayısının yüksek seviyelerde kalmasında etkili olduğunu belirtti.
Kadınlar için görünmeyen tehlike
Çalışmada dikkat çekilen bir diğer grup ise kadınlar oldu. Özellikle kadınlar arasında sigara kullanımının düşük olduğu toplumlarda dahi ev ve sosyal çevredeki tütün kullanımı nedeniyle pasif içiciliğin ciddi bir sağlık yükü oluşturduğu ifade edildi.
Buna rağmen pasif içiciliğin kadın sağlığını tehdit eden temel risk faktörleri arasında yeterince öne çıkarılmadığına dikkat çekildi.
Araştırmacılar, özellikle kadınları ve çocukları koruyabilmek için tütünle mücadelede daha kapsamlı politikaların uygulanması gerektiğini vurguladı. Hükümetlere, kamuya açık alanlarda tütün dumanına maruziyeti azaltacak düzenlemelerin güçlendirilmesinin yanı sıra evlerde dumansız yaşam konusunda toplumsal farkındalığın artırılması çağrısında bulunuldu.