Yaz tatilinde ekran süresi artıyor, çocuklarda obezite riski büyüyor
Yaz tatilinde çocukların tablet, telefon ve televizyon karşısında geçirdiği süre tırmanışa geçti. Yakın Doğu Üniversitesi Hastanesi Pediatri Diyetisyeni Doç. Dr. Taygun Dayı, kontrolsüzleşen ekran kullanımının çocuklarda obezite ve ciddi yeme bozukluklarına zemin hazırladığı konusunda aileleri uyarıyor.
Yaz tatilinin gelmesiyle birlikte evde daha fazla zaman geçiren çocukların dijital ekranlarla olan ilişkisi kontrol edilmesi zor bir boyuta ulaşıyor. Tatil döneminde serbest zamanın artması; telefon, tablet ve televizyon kullanımını tırmandırırken, bu durum çocukların beslenme alışkanlıklarını da doğrudan tehdit ediyor. Yakın Doğu Üniversitesi Hastanesi Pediatri Diyetisyeni Doç. Dr. Taygun Dayı, kontrolsüz şekilde sürdürülen dijital ekran maruziyetinin, çocukların beslenme davranışları üzerinde uzun vadeli ve kalıcı hasarlar bırakabileceği uyarısında bulundu.
Ne Zaman ve Nasıl Kullanıldığı Belirleyici
Çocuklara yemek yedirirken onları oyalamak amacıyla ekran açmanın aileler arasında yaygın bir alışkanlığa dönüştüğünü belirten Doç. Dr. Taygun Dayı, “Dijital ekranlar artık hayatın bir gerçeği ancak çocuklar için ne kadar, ne zaman ve nasıl kullanıldığı son derece belirleyici” diyerek, yanlış ekran alışkanlıklarının obezite başta olmak üzere ciddi yeme bozukluklarına yol açtığını vurguladı.
Çocukların özellikle ilk iki yaşta ekranlardan tamamen uzak tutulması gerektiğine dikkat çeken Doç. Dr. Dayı, araştırmaların çocukların ekranla ilk temasının henüz 6'ncı aydan itibaren, yani tamamlayıcı beslenmeye geçiş sürecinde başladığını gösterdiğini belirtti. Yemek sırasında çocuğu oyalamak için açılan ekranların iştah mekanizmasını bozduğunu ifade eden Dayı, “Bu alışkanlıklar, çocuğun açlık–tokluk sinyallerini fark etmesini zorlaştırarak ilerleyen yaşlarda beslenme davranışlarını olumsuz etkiliyor” dedi.
Dört Saat ve Üzeri Bağımlılık Göstergesi!
Günde dört saat ve üzeri ekran kullanımının “ekran bağımlılığı” olarak kabul edildiğini hatırlatan Doç. Dr. Taygun Dayı, bu durumun fizyolojik etkilerini şöyle özetledi: “Ekran bağımlılığı; artan iştah, kontrolsüz besin tüketimi, yeme atakları ve gece uykularında azalma ile doğrudan ilişkilidir. Uyku süresi azaldıkça uyanık kalınan zaman diliminde yemek yeme isteği artıyor. Bu da istemsiz kilo alımına, tekdüze beslenmeye ve çocukluk çağı obezitesine davetiye çıkarıyor.”
Dijital maruziyetin yalnızca kilo alımıyla sınırlı kalmadığını, ergenlik döneminde ruhsal ve davranışsal sorunlara da yol açtığını belirten Doç. Dr. Dayı; kontrolsüz beslenme sonrası gelişen pişmanlık duygusunun, dijital içeriklerin yarattığı ideal beden baskısıyla birleştiğinde tehlikeli bir boyuta ulaştığını söyledi. Akran zorbalığı ve bozulmuş beden algısının özellikle ergenlerde anoreksiya nervoza gibi hayati risk taşıyan yeme bozukluklarını tetikleyebildiğini vurguladı.